Stulichy, stan.
II
gm. Węgorzewo
pow. węgorzewski
woj. warmińsko–mazurskie
AZP 14-73/22
Stulichy, stan. II to wielokulturowa osada o powierzchni ok. 1 ha, położona ok. 1,5 km na SW od wsi. Zlokalizowana jest na południowym brzegu Węgorapy (w Krainie Węgorapy) – ok. 4,5 m ponad dzisiejszym lustrem rzeki, na wysokości ok. 116,5–117 m n.p.m. Stanowisko zostało odkryte w ramach badań AZP w 2005 r. (AZP 14-73/22).
Wspólne badania terenowe IA UW i Muzeum Kultury Ludowej w Węgorzewie, przeprowadzono od 23 sierpnia do 9 września 2010 r. we wschodniej części stanowiska, na działce należącej do Marcina Furtaka ze Stulich. W wykopaliskach wzięli udział studenci IA UW. Prowadzący badania: Jerzy M. Łapo (MKL) i Janusz Janowski (IA UW).
W obrębie siedmiu wykopów przebadano powierzchnię 54 m2. W sumie pozyskano m.in. ponad 580 fragmentów naczyń ceramicznych, 2 fragmenty przęślików, 8 zabytków metalowych, 9 zabytków krzemiennych, 1 fragment przedmiotu bursztynowego, 12 spieków metalicznych, liczne próby węgli drzewnych i polepy. Na badanym obszarze odsłonięto spągowe partie wczesnośredniowiecznej warstwy kulturowej, która niemal całkowicie została zniszczona przez orkę.
Odkryto jeden obiekt – nr 1 (w obrębie wykopów 2 i 5) – kolistą w planie jamę o średnicy 1,9 m i miąższości 1,2 m. W przekroju jama w dolnej części była prostokątna, w górnej – rozszerzała się odwrotnie trapezowato. Wypełnisko składało się z trzech zasadniczych części, ułożonych nieckowato. Strop stanowiła warstwa ciemnoszarego piasku, część środkową – warstwa ciemnoszarego piasku z dużą ilością węgli drzewnych, spąg – warstwa żółtego piasku przemieszanego miejscami warstwowo z calcową gliną (w centralnej partii tej części wypełniska odkryto niewielki kolisty wkop). Najpewniej obiekt 1 był reliktem założenia („pieca”) służącego do pozyskiwania smoły drzewnej – w jamie odkryto m.in. fragment naczynia „sitowatego”.
Materiał ceramiczny pozyskany z ob. 1 (200 fragmentów ceramiki, 2 fragmenty przęślików) oraz z warstwy kulturowej był jednolity – dominowały fragmenty naczyń obtaczanych, przeważnie garnków o nierozbudowanych wylewach, dnach z piaskową podsypką (na jednym fragmencie zachował się odcisk koła garncarskiego w formie „szprychowego koła”). Dominowało zdobienie naczyń poziomymi liniami rytymi (w różnych konfiguracjach) oraz znacznie rzadziej – liniami falistymi i zygzakowatymi. Cechy techniczne i technologiczne ceramiki pozwalają wstępnie określić użytkowanie osady na XI–XII w. Na taki sam okres należy najprawdopodobniej datować nadtopione okucie (trzewik) pochwy noża, wykonane ze stopu brązu. Opierając się na analogiach do ceramiki z pogranicza słowiańsko–pruskiego znad środkowej Drwęcy, można próbować uszczegółowić datowanie funkcjonowania osady w Stulichach na drugą połowę XI w. – pierwszą połowę XII w., co odpowiadałoby fazie IIIb wg Grążawskiego.
Z osady pozyskano także pojedyncze fragmenty ceramiki z okresu wędrówek ludów oraz zabytki krzemienne, przeważnie wykonane technika łuszczniową, datowane ogólnie na epokę kamienia – wczesną epokę żelaza.
Szczegółowe wyniki badań zostaną opublikowane w tomie 3 „Studiów Węgorapskich”.
wstecz |
|
Dział Archeologiczno-Historyczny |
